Opera

Tosca

G. Puccini
Tosca
оpera w 3 aktach
150 minut.
Libretto L. Illica i G. Giacosa

Jedna z najczęściej wykonywanych oper w teatrach na całym świecie –

„Tosca” G. Pucciniego zachwyca słuchaczy dramatyzmem i niepowtarzalną muzyką, zaczynając od pierwszych „demonicznych” akordów.

Szczera miłość i pożądanie, sztuka i tyrania, nadzieja zniszczona w fatalnym, tragicznym finale – opera pełna jest dynamicznych kontrastów w szybkim toczeniu się fascynującej fabuły.

Opera jest wykonywana w języku włoskim z ukraińskimi napisami
Inscenizatorzy
Диригент-постановник

Igor Łacanycz аrtysta ludowy Ukrainy i artysta ludowy Republiki Tatarstanu

Диригент

Iwan Czeredniczenko Laureat międzynarodowych konkursów

Режисер-постановник

Wołodymyr Dubrowski

Художник-постановник

Tadej Ryndzak ludowy artysta Ukrainy

Хормейстер

Wadym Yatsenko Laureat wszechukraińskiego konkursu

Libretto wystawy
Akt 1

Z Zamku św. Anioła ucieka do kościoła św. Andrzeja della Valle więzień Cesare Angelotti. W kościele tym jego siostra, markiza Attavanti, zostawia przebranie i klucz, potrzebne zbiegowi do ucieczki i znalezienia kryjówki. W międzyczasie w kościele pojawia się malarz i przyjaciel Angelottiego Mario Cavaradossi, który maluje dla kościoła obraz  Marii Magdaleny. Jest on zakochany w słynnej śpiewaczce Tosce. Kiedy zbieg się ujawnia, postanawia mu pomóc i wskazuje miejsce ukrycia w swoim domu. Zaraz potem do kościoła przybywa Tosca. Widząc zaskoczenie kochanka, posądza go o zdradę, ale malarz sprytnie przekonuje kobietę, że jest w błędzie. Odprawia ją czym prędzej i umawia się z nią na wieczór, po czym razem z Angelottim wymykają się z kościoła. Po ich wyjściu w kościele odbywa się nabożeństwo dziękczynne po – jak sądzą Rzymianie – wygranej przez Austrię bitwie pod Marengo.  Do kościoła przybywa też demoniczny baron Scarpia – prefekt policji rzymskiej. Przeszukuje budynek w celu znalezienia dowodów na pobyt tu zbiega. Jego ludzie znajdują jedynie wachlarz z herbem Attavanti. Pokazuje go obecnej na nabożeństwie Tosce. Scarpia oczywiście wie, że Atavantti pomogła w ucieczce bratu, ale sugeruje jej, że Attavanti spotyka się na schadzkach miłosnych z Cavaradossim. Ma w tym dwa cele: rozbić związek Toski, której pożąda, oraz znaleźć Angelottiego (jest przekonany, że śpiewaczka wie, gdzie się ukrywa). Kiedy zazdrosna Tosca wybiega z kościoła, by rozmówić się z narzeczonym w jego willi, Scarpia rozkazuje ją śledzić. Akt kończy aria okrutnego Scarpii, który ujawnia swe niecne plany względem Toski.

Akt 2

Baron Scarpia w swoim pałacu przesłuchuje pojmanego wcześniej Cavaradiossiego. Kiedy ten zaprzecza, że pomógł w ukryciu Angelottiego, Scarpia nakazuje go torturować. Wzywa Toscę, która słucha jęków ukochanego. Śpiewaczka, nie mogąc znieść świadomości jego cierpienia, zdradza miejsce ukrycia Angelottiego. Cavaradossi czuje się zdradzony i przeklina Toscę. W międzyczasie posłaniec przynosi wiadomość o zwycięstwie Napoleona. Więzień, oczarowany tą wiadomością, śpiewa podniosłą pieśń na cześć wolności, wskutek czego ściąga na siebie wyrok śmierci. Zostaje zawleczony do lochów, ale Scarpia powstrzymuje się z rozkazem wykonania wyroku. Proponuje Tosce układ: życie Cavaradossiego i przepustka na wyjazd z Rzymu w zamian za jej cnotę. Zrozpaczona Tosca, mimo wstydu i pełnej świadomości, zgadza się na warunki (aria Vissi d’arte). Scarpia wydaje rozkaz pozorowanej egzekucji, po czym wypisuje przepustki. Tosca w tym czasie znajduje nóż, którego baron używał do obiadu. W przypływie szału zabija okrutnika, zabiera trupowi przepustki i biegnie do więzienia.

Akt 3

Na tarasie Zamku  św. Anioła trwa przygotowanie do egzekucji. Zbliża się świt. Żołnierze wyprowadzają więźniów na spacer, a Cavaradossiego na miejsce kaźni. Ostatnim życzeniem Maria przed śmiercią jest napisanie listu do ukochanej (przepiękna aria E lucevan le stelle). Kiedy kończy pisać nadbiega Tosca z rozkazem dla dowódcy. Sądzi ona, że po pozorowanej egzekucji razem wyjadą z Rzymu. W żartobliwym tonie poucza kochanka jak ma się zachować (duet O dolci mani). Gdy jest już po wszystkim ma zamiar uwolnić Cavaradossiego z więzów. Odkrywa jednak, że Scarpia zdradził ją i Mario nie żyje. W tym momencie atakuje ją straż, która znalazła trupa Scarpii. Tosca wyrywa się im i skacze w przepaść.

O wystawie

Jedna z najsłynniejszych i najczęściej wystawianych oper w historii muzyki – „Tosca” Giacomo Pucciniego ma fascynującą historię od powstania idei do jej wcielenia, a także równie ciekawą historię przedstawień na lwowskiej scenie.

Idee napisania opery “Tosca” na podstawie niezwykle popularnej wówczas na scenie sztuki francuskiego dramaturga Victoriena Sardou (1831-1908) o tym samym tytule Puccini podjął jeszcze w 1889 r. W tym czasie 30-letni kompozytor miał tylko dwie premiery operowe – jego wczesne i mniej znane opery „Wiły” i „Edgar”. Talent młodego kompozytora wspierał przede wszystkim szef wydawnictwa Giulio Ricordi, który przekazywał Pucciniemu miesięczną dotację, o czym wspominał w liście do matki po pierwszym sukcesie: „Do teatru trafiłem z 40 centymami w mojej kieszeni. To było wszystko, co miałem… W codziennym ciemno brązowym garniturze, który stanowił całą moją garderobę, musiałam wyjść przed zasłonę, gdzie zostałem powitany owacją …  W ciągu kilku dni Ricordi kupił prawo do wydawania „Wiły” i wręczył mi moje pierwsze 1000 lirów”. Później Ricordi w pełni zrekompensował te koszty, stając się światowym monopolistą w druku i dystrybucji dzieł kompozytora. Dla samego Pucciniego wydawca stał się nie tylko mecenasem, ale i wiernym doradcą przez całe życie.

Tak więc, otrzymawszy pierwsze triumfy, tantiemy i wsparcie Ricordiego, Giacomo Puccini starał się napisać swoją kolejną operę właśnie na fabule „Tosci”. Aby uzyskać zgodę autora spektaklu, zwrócił się do swojego patrona: „To właśnie w Tośce widzę operę, która jest dla mnie całkiem odpowiednia: bez kłopotów, co daje podstawę do spektakularnego występu i wielkich możliwości w korzystanie z muzyki”.

Ale pomysł ucieleśnienia opery „Tosca” musiał zostać odłożony na dekadę, ucieleśniając dwa inne arcydzieła w tym czasie – operę „Manon Lescaut” i „Cyganerie”. Nie tylko przyniosły one Pucciniemu światową sławę, ale stały się dojrzałymi utworami, w których kompozytor odnalazł swój własny styl – muzyczny i dramatyczny, nie ulegając „modnym” wówczas tendencjom do pisania jednoaktowych dramatów.

Po udanej premierze „Cyganerii”, gdy opera ta wkraczała na europejską scenę, Pucciniego całkowicie zafascynowała idea ucieleśnienia „Tosci”. Po ominięciu tradycyjnego jesiennego polowania wybrał się specjalnie do Florencji, aby zobaczyć tę sztukę ze słynną Sarah Bernhardt jako Floria Tosca, dla której sztuka została napisana. Z pomocą Ricordiego kompozytor załatwił jeszcze kilka formalności: Pucciniemu udało się rozwiązać umowę wydawcy na napisanie opery na podstawie „Tosci” z kompozytorem Alberto Frankettim.

Ostatnią przeszkodą była zgoda autorka dramatu Victoriena Sardou. Jednak po tym, jak kompozytor wraz z librecistami Luigim Illica i Giuseppe Giacosa (pracującymi nad librettem „Cyganerii”) opracowały libretto „Tosci” którego akcja nabrała tempa i dynamiki, Puccini osobiście spotkał się w Paryżu z autorem dramatu i zgodził się na korektę libretta (bardzo umiejętnie odrzucając prośbę autora o otrzymanie dużego procentu od wykonania opery).

To była długa droga od idei do stworzenia muzyki do opery„Tosca”.

Puccini pracował nad tą operą od czerwca 1898 do września 1899. Premiera opery odbyła się w Rzymie 14 stycznia 1900 roku w Teatro Constanta pod dyrekcją dyrygenta Leopoldo Munone. W partii Toski śpiewała słynna rumuńska śpiewaczka operowa Hariclea Darclée. Ponieważ opera odbywa się w Rzymie, Ricordi przyczynił się do premiery w tym mieście.

Wydarzenia historyczne odgrywają naprawdę ważną rolę w fabule zarówno opery, jak i dramatu „Tosca”. Akcja opery rozgrywa się w Rzymie w 1800 roku (dramat podaje nawet dokładne daty – 17-18 czerwca). Przez długi czas Włochy były podzielone na liczne niezależne ziemie i miasta, np. w Rzymie rząd był w rękach Papieża. W 1798 r. dzięki wojskom napoleońskim w Rzymie powstała Republika, rządzona przez siedmiu konsulów (jeden z konsulów – Libero Angelucci mógł być pierwowzorem postaci z opery Cesare Angelotti). Rok później wojska francuskie opuściły Rzym, który został zajęty przez wojska królestwa neapolitańskiego. Fabuła rozgrywa się na tle wydarzeń, gdy Napoleon ponownie wprowadził wojska do Włoch i był bliski porażki (na początku drugiego aktu w Palazzo Farnese świętują zwycięstwo nad Francuzami), ale później wieczorem Napoleon wygrał i Neapolitańczycy opuścili miasto.

Fabuła opery była dobrze znana lwowianom: jeszcze przed premierą opery w miejscowym teatrze był dramat Sardou. Opera Giacomo Pucciniego została po raz pierwszy wystawiona w Teatrze Miejskim (obecnie Lwowska Opera Narodowa) w marcu 1903 roku. Główną partię przez długi czas wykonywała słynna polska sopranistka Janina Korolewicz-Waidowa, ale w 1904 roku podczas występów objazdowych na scenie naszego teatru wykonała tę partię słynna włoska śpiewaczka Gemma Bellincioni.

W czerwcu 2021 roku, po kilkuletniej przerwie, „Tosca” powraca na scenę teatralną pod kierownictwem dyrektora muzycznego Iwana Czeredniczenka. Spektakl poświęcony jest pamięci wieloletniego głównego dyrygenta teatru Mychaila Dutczaka (1953-2021).

3
4
5
6
7
9
10
Nadchodzące wydarzenia
2021
20
sie.
piątek
18:00-20:40 | 50-500 hrn
Львівський національний академічний театр опери та балету
Wybierz dzieńKupić bilet
Floria Tosca

Lubow Kaczala аrtystka ludowa Ukrainy

Ludmyła Sawczuk аrtystka ludowa Ukrainy

Tetiana Ołenycz laureatка międzynarodowego konkursu

Mario Cavaradossi

Roman Trochymuk zasłużone artysta Ukrainy

Ihor Shevchuk laureat międzynarodowych konkursów

Baron Scarpia

Roman Strakhov laureat międzynarodowych konkursów

Jurij Szewczuk laureat międzynarodowego konkursu

Orest Sydir аrtysta ludowy Ukrainy

Cesare Angelotti

Wołodymyr Szynkarenko laureat międzynarodowych konkursów

Yuriy Tryceckyj zasłużone artysta Ukrainy

Orest Sydir аrtysta ludowy Ukrainy

Zakrystianin

Yuriy Tryceckyj zasłużone artysta Ukrainy

Igor Michnewycz

Spoletta

Оłeh Łanovyj laureat międzynarodowego konkursu

Oleh Sadetsky zasłużone artysta Ukrainy

Witalij Wojtko

Jurij Hecko

Roman Kovalchuk zasłużone artysta Ukrainy

Sciarrone

Igor Michnewycz

Roland Marczuk

Volodymyr Chibisov laureat międzynarodowego konkursu

Strażnik więzienny

Dmytro Kokotko

Roland Marczuk

Pasterz

Jana Wojtiuk zasłużona artystka Ukrainy

Lilija Nikitczuk laureat wszechukraińskiego konkursu

wydrukuj*Teatr zastrzega sobie prawo do zmiany wykonawców
11 wrzesień 2017
wydrukuj*Teatr zastrzega sobie prawo do zmiany wykonawców